Achtergrond
Van de patiënten met maagkanker heeft 30% peritoneale metastasen bij
diagnose. Dit gaat gepaard met een slechte prognose, met een mediane
overleving van 9–10 maanden. Vroege detectie van peritoneale metastasen
is daarom essentieel voor een individueel behandelplan, maar wordt
bemoeilijkt door de beperkte sensitiviteit van de huidige beeldvorming.
Conventionele cytologische analyse van peritoneaal vocht bij patiënten met
maagkanker heeft een lage sensitiviteit (12–67%), wat resulteert in
frequente vals-negatieve resultaten. Daarom is er behoefte aan een
nauwkeurige methode om peritoneale verspreiding vroegtijdig te detecteren.
Een alternatieve benadering voor het opsporen van peritoneale
uitzaaiingen is analyse van cftDNA in buik(spoel)vocht dat tijdens
diagnostische laparoscopie wordt verkregen. Eerdere studies toonden aan
dat cftDNA detecteerbaar is in peritoneaal vocht bij verschillende soorten
kanker, en gevoeliger was dan conventionele cytologie voor de detectie van
peritoneale metastasen.
Om dit verder te onderzoeken, is er een proof-of-principle-studie
uitgevoerd binnen het NKI-AvL naar de haalbaarheid van tumour-guided
cfDNA-detectie in peritoneaal vocht van patiënten met maagkanker. Hieruit
bleek tumorgeleide cftDNA-detectie in buik(spoel)vocht van patiënten met
maagkanker haalbaar, met een hogere sensitiviteit dan conventionele
cytologie voor het opsporen van peritoneale ziekte (91% versus 64%).
Opvallend was dat twee patiënten bij wie geen peritoneale ziekte ten tijde
van de diagnostische laparoscopie werd gezien en de conventionele
cytologie van het buik(spoel)vocht tumor-negatief was, maar bij wie wel
cftDNA in het spoelvocht werd gedetecteerd, binnen zes maanden alsnog
peritoneale metastasen ontwikkelden. Deze bevinding suggereert dat de
detectie van cftDNA in het buik(spoel)vocht het ontstaan van peritoneale
metastasering kan voorspellen.
